برق. قدرت. کنترل. الکترونیک. مخابرات. تاسیسات.

دایره المعارف تاسیسات برق (اطلاعات عمومی برق)

تصور کنید روزی برای کره ی زمین ، خانه ی انسان ها و دیگر جانداران اتفاقی ناگوار بیفتد و زندگی بر روی کره ی آبی در خطر باشد . این اتفاق ممکن است یک طوفان ، سیل ، خشکسالی و ... باشد . به نظر شما سرنوشت موجودات زمین چه خواهید شد ؟ کسی زنده خواهد ماند ؟

جواب این سوال را زمانی متوجه می شویم که این خطرات احتمالی را ببینیم و آن ها را حس کنیم. گرچه تا به امروز بسیاری از بلایای طبیعی را انسان تجربه کرده است و خسارات زیادی هم دیده است . هزاران نفر کشته شده اند و شهر های زیادی غیر قابل سکونت. در مجمع الجزایر سوالبارد در کشور نروژ مکانی وجود دارد که حدود نیم میلیون گونه یعنی ۲ میلیارد دانه کشاورزی را در خود جای داده است تا در روز مبادا به کمک بازماندگان برسند تا بتوانیم از خطر انقراض و دیگر خطرات احتمالی جان سالم به در ببریم. نام این مکان خزانه ی جهانی بذر سوالبارد است که به آن خزانه ی بذر روز قیامت نیز گفته می شود.

خزانه جهانی بذر سوالبارد


بزرگ ترین بانک بذر جهان که نمونه بذرهای ارزشمند غذایی را نگهداری می کند، بانک زیر زمینی سوالبارد واقع در جزیره سوالبارد در شمال نروژ و نزدیک قطب شمال است. این بانک، تونلی در عمق ۲۰۰ متری منطقه همیشه منجمد قطب شمال است و گنجایش بیش از چهار میلیون دسته از انواع بذرهای غذایی را دارد. در اوایل سال ۲۰۰۸ نخستین  بسته‌های حاوی ۷۰۰۰ نمونه بذر از ۳۶ کشور آفریقایی به نروژ رسید و در این بانک ذخیره شد. جمع آوری و نگهداری دانه ها در این بانک با هماهنگی بنیاد جهانی برای تنوع محصولات کشاورزی صورت می گیرد. بانک مذکور برای نگهداری امن دانه ها محل مناسبی است و می‌تواند تا ۱۰۰۰ سال بذرهای با ارزش گیاهی مانند گندم، جو و نخود را حفظ کند.

بانک بذر جهانی سوالبارد یک بانک بذر امن در جزیره اسپیتسبرگن نزدیک به  انگیرباین(Longyearbyen) در مجمع الجزایر قطبی سوالبارد است. این جزیره ۸۱۰ مایل (۱۳۰۰ کیلومتر) مساحت دارد. شروع ساخت این مرکز با مشارکت گروه بین المللی کشاورزیCGIAR در ۱۹ ژوئن ۲۰۰۶ میلادی بوده است و در ۲۶ فوریه ۲۰۰۸ به مرحله عملیاتی وارد شد. این مرکز به منظور ذخیره سازی بذور گیاهان سراسر جهان برای استفاده در زمان های بحرانی یا بروز بحران در سایر نقاط جهان، تأسیس شده است. این مرکز بر اساس  توافقنامه ای که بین دولت نروژ، سازمان جهانی مدیریت تنوع ژنتیکی(GCDT) و مرکز منابع ژنتیکی کشورهای شمال اروپا(NordGen) تهیه شده، اداره می شود.
هزینه ساخت این مرکز بالغ بر ۴۵ میلیون کرون نروژ (نه میلیون دلار) تخمین زده شده که تمامی آن توسط دولت نروژ، تأمین اعتبار شده است. ذخیره سازی و نگهداری بذور در این مرکز رایگان است. بودجه عملیاتی مرکز نیز توسط کشورها و سازمان‌های خیریه جهانی مانند بنیاد بیل گیتس فراهم شده است. کشورهای اولیه مشارکت کننده در ساخت این بانک جهانی بذر شامل نروژ، سوئد، فنلاند، دانمارک و ایسلند هستند. طراحی بانک بذر سوالبارد به گونه‌ای است که در داخل یک کوه ماسه سنگ و در عمق ۱۲۰ متری در جزیره اسپیتسبرگن قرار دارد و سیستم‌های امنیتی نوینی از این مرکز بین المللی محافظت می کنند. بذور در بسته‌هایی دارای چهار لایه ویژه و دارای عایق ضد رطوبت و حرارت بسته بندی شده اند. منطقه اسپیتسبرگن به دلیل نداشتن هیچ گونه فعالیت ساخت و ساز برای تأسیس این مرکز ایده آل تشخیص داده شده است و به علت ارتفاع بالای این مکان (۱۳۰ متر از سطح دریا)، حتی در صورت ذوب شدن یخ‌های قطبی، در معرض خطر قرار نخواهد گرفت و منطقه ای ایده آل محسوب می شود.

یک مطالعه امکان سنجی قبل از ایجاد و ساخت این مرکز نشان داد که بذور در این منطقه و با شرایط طبیعی قادر خواهند بود که برای مدت طولانی صدها سال حفظ شده و از آسیب مصون بمانند و این امر در درجه نخست برای حفظ بذور غلات، شرایط مناسب و ایده آلی محسوب می شود. این مرکز جهانی قادر است تا بیش از ۵ر۴ میلیون بذر متفاوت را در درون خود ذخیره سازی و نگهداری کند و در سال ۲۰۱۳ بیش از یک سوم ظرفیت آن برای نگهداری بذور تکمیل شد. مأموریت و هدف تعیین شده برای این مرکز جهانی، حفظ و نگهداری ایمن ذخایر بذری سراسر جهان به منظور پیشگیری از بروز یک فاجعه انسانی و کمک به کشورهای درگیر با بلایای طبیعی و جنگ‌های منطقه ای است. تجربه در جهان نشان داده که بروز مخاطرات طبیعی سبب نابودی  بانک‌های ژنی و بذر کشورها می شود. به عنوان مثال بروز سیل در کشور فیلیپین سبب نابودی بانک بذر این کشور شد یا بروز جنگ‌های طولانی مدت در عراق و افغانستان سبب نابودی ذخایر ارزشمند ژنتیک گیاهی این مناطق شده است. بانک بذر جهانی سوالبارد به دنبال پشتیبانی بیش از ۱۷۵۰ بانک بذر در جهان است و سعی دارد تا انباری برای حفظ و نگهداری منابع ارزشمند تنوع زیستی کشاورزی، پدید آورد. نگهداری بذر در این بانک جهانی، مانند سایر بانک‌ها است و کشورها می توانند تا به ذخایر ذخیره شده خود در هر زمان دسترسی کامل داشته باشند. بروز جنگ داخلی در کشور سوریه سبب تغییر مقر مرکز بین المللی تحقیقات کشاورزی در مناطق خشک و بانک بذر آن به لبنان (بیروت) شد و با توجه به مشکلات پیش آمده برای مرکز بین المللی تحقیقات کشاورزی در مناطق خشک (ICARDA)، این مرکز اجازه یافت تا در سال ۲۰۱۵، اقدام به خارج کردن نمونه‌های بذری خود از مرکز جهانی سوالبارد کند. بذور در این مرکز در بسته‌هایی از جنس فویل و دارای سه لایه ی مجزا، به تعداد ۵۰۰ بذر در هر کیسه، بسته بندی و سپس در ظروف پلاستیکی و در قفسه‌های فلزی طبقه بندی شده، نگهداری می‌شوند.


دمای اتاق ذخیره سازی منهای ‌۴ر۰سانتی گراد است. درجه حرارت پایین و دسترسی محدود به اکسیژن، فعالیت متابولیک پایین را تضمین خواهد کرد و سبب به تأخیر انداختن پیری بذور می شود. وجود یخبندان طبیعی در اطراف مرکز جهانی سوالبارد نیز سبب تضمین سرمای همیشگی برای نگهداری بذور حتی در صورت فراهم نشدن انرژی و قطع برق می شود. سازمان جهانی مدیریت تنوع ژنتیکی(GCDT) نقشی کلیدی در برنامه ریزی، ارسال و آماده سازی بذور از سراسر جهان به مقصد بانک بذر جهانی سوالبارد داشته است. موقوفه‌های زیادی در همکاری با دولت نروژ از برنامه بانک جهانی بذر سوالبارد حمایت می کنند که از مهمترین آن‌ها می توان به حمایت بنیاد بیل و ملیندا گیتس اشاره داشت. این بانک بذر، در جزیره ای دور افتاده در مجمع‌الجزایر سوالبارد نروژ در ۱۰۰کیلومتری از قطب شمال قرار گرفته است. حتی اگر برق منابع محلی از کار بیفتد، شرایط دمای زیر صفر درجه (فارنهایت) طبیعی این انبار یخی، سرمای کافی برای بقاء بعضی از دانه‌های کشاورزی مانند گندم تا۱۷۰۰سال و سورگوم تا ۲۰۰۰۰سال مؤثر است. حتی در بدترین شرایط گرم شدن کره زمین برای دویست سال، یخ به طور طبیعی در اطراف این خزانه وجود خواهد داشت. تسهیلات ایمنی نظیر درب‌‌های فلزی سنگین با قفل‌های جداگانه، سطوح گوناگونی از امنیت برای ترخیص کالا از گمرک برای این انبار نیز فراهم کرده ‌است. ساخت و ساز خزانه جهانی بذر سوالبارد در ماه ژوئیه ۲۰۰۶آغاز و در سپتامبر ۲۰۰۷تکمیل و نخستین محموله دانه‌های کشاورزی در فوریه ۲۰۰۸تحویل شد. مکان دور افتاده، شرایط سخت و نیاز به مهندسی منحصر به فرد همه چالش‌هایی برای سازندگان بود. نزدیک به چهار ماه در سال، این منطقه کاملاً تاریک است.


مخازن نگهداری دانه ها


مخازن نگهداری دانه ها


برای این انبار در چند کیلومتری در جهت شمال یک فرودگاه کوچک بنام سوالبارد تأسیس شده است که در زمان یخ زدن آب‌های اطراف جزیره از طریق هوایی بتوان به آن جا دسترسی داشت. شب‌های طولانی مدت زمستانی شرایط نگهداری بذرها را در دمای منهای چهار درجه فراهم کرده است. سامانه تهویه انبار جهانی بذر سوالبارد با یک چگالگر ۱۰کیلو واتی برای نگهداری بذرهای زراعی در زیر صفر درجه کار می‌ کند. دمای این انبار توسط یک انتقال دهنده الکترونیکی با سامانه ماهواره‌ ای کنترل می شود. اطلاعات مربوطه به مدیران بانک ژن نوردیک در لانگیربین منتقل و مدیریت می شوند. اگر برق این انبار قطع شود دمای طبیعی زیر زمینی بذرها را در دمای زیر صفر حفاظت می ‌کند.
سقف‌های ورودی این مجموعه از جنس فولاد همراه منشور و آینه‌های متعدد است تا برای بازتابش نور قطبی در تابستان به درون ساختمان استفاده کند. در طول ماه‌های زمستان تاریک نیز یک شبکه کابل فیبر نوری ۲۰۰تایی نور سفید مایل به سبز فیروزه ای که یادآور شفق شمالی است را به درون خزانه هدایت می کند.



بانک جهانی بذر سوالبارد یک بانک بذر برای ذخیره سازی بذور گیاهان و حفظ تنوع زیستی در جهان است که اقدام به ذخیره سازی دانه‌های گیاهان در دمای منهای۱۰ تا ۲۰ درجه سانتی گراد زیر صفر می کند. دانه‌های تحویل داده شده به این مرکز باید تفکیک شده و هر ارایه دهنده بذر فقط به بذور خود دسترسی داشته باشد و این دسترسی در صورت بروز سانحه یا نابودی گیاهان امکان پذیر خواهد بود. این مرکز قادر است تا بیش از ۵ر۴ میلیون بذر گیاهان مختلف را در خود ذخیره سازی کند و بذور تحویل داده شده به این مرکز باید در دسته‌های ۵۰۰ تایی تحویل داده شوند و به همین دلیل تخمین زده شده که بیش از ۲۵ر۲ میلیارد بذر به شیوه جعبه سیاه در این مرکز نگهداری می شود.
تا امروز بذور بیش از ۱۴۰۰ گونه گیاهی ارسال شده از بیش از ۱۰۰ کشور جهان در این مرکز نگهداری می شود. درجه حرارت پایین و دسترسی محدود به اکسیژن سبب شده است تا فعالیت متابولیک بذور در این مرکز در پایین ترین سطح ممکن باشد و پیری بذور به تأخیر افتد. سوالبارد مکانی منحصر به فرد برای ذخیره سازی بذور گیاهان محسوب می‌شود زیرا دارای آب و هوایی قطبی است و از دیدگاه زمین شناسی، مکان قرار گیری این بانک بذر در بهترین نقطه طبیعی طراحی شده است. دمای این منطقه به طور طبیعی هیچ گاه از ۳ تا ۵ درجه سانتی گراد تجاوز نمی کند.


بانک بذر دارای بافت ماسه سنگ است که سبب پایداری بالای اتاق‌های ذخیره سازی می شود. هر اتاق ذخیره سازی دارای عمقی ۲۰ متری، عرضی ۱۰ متری و ارتفاعی ۶ متری است. عموم مردم در جهان با خطر انقراض گونه‌های جانوری آشنا هستند اما کمتر اطلاعاتی درباره خطر انقراض گیاهان دارند. استفاده از مکان امروزی سوالبارد به منظور ذخیره سازی بذر به سال ۱۹۸۳ میلادی باز می گردد. در سال ۱۹۸۹ میلادی گروه مطالعاتیIBPGR مطالعات خود را برای ایجاد بانک جهانی ذخیره بذر در سوالبارد آغاز کرد. دولت نروژ در همکاری با جامعه بین المللی و برای خدمت به بشریت اقدام به حمایت و تأمین بودجه ساخت این مرکز کرد و سازمان فائو وIBPGR هزینه‌های عملیاتی، اداری و مراقبتی را بر اساس تأمین بودجه از صندوق‌های جهانی و کمک‌های بشر دوستانه بر عهده گرفتند. این مرکز در فاصله یک کیلومتری از فرودگاه لانگیرباین قرار دارد. ارتفاع آن ۱۳۰ متر بالاتر از سطح دریا و به شکل کاملاً زیر زمینی طراحی شده است.


خزانه جهانی بذر سوالبارد


یکی از راهرو های خزانه جهانی بذر سوالبارد

یکی از انبار های خزانه جهانی بذر سوالبارد
 

اتاق کارکنان قبل از ورود به خزانه جهانی بذر سوالبارد 

در فلزی خزانه جهانی بذر سوالبارد

طول عمر این مرکز بنا بر تخمین گروه مهندسی طراحی و ساخت، نامحدود است. این مرکز به شکل کامل در داخل کوه ساخته شده است و تغییرات اقلیمی تأثیری بر آن نخواهد داشت. طراحی این مرکز به شکل سه اتاق مجزا از هم به وسیله کریدور است که هر اتاق ظرفیت ذخیره سازی بیش از ۵ر۱ میلیون بذر را دارد و هر اتاق با کمک برق فراهم شده از نیروگاه‌های محلی، دمای منهای ۱۸درجه سانتی گراد دارد. فاصله سر در ورودی آن نیز که به وسیله یک راهرو از  اتاق‌ها جدا شده، یک صد متر است. نیمه بیرونی تونل ورودی با یک لوله فولادی با قطر حدود پنج متر، عایق شده است که سبب می شود تا هیچ گونه برف، یخ، سنگ و قطعات جامد به داخل آن نفوذ نکند. اتاق‌های داخلی مرکز نیز توسط انفجار کوه و حفاری‌های دقیق مهندسی، ایجاد شده اند و در بخش‌های مورد نیاز از بتن مسلح و پیچ و مهره فولادی برای ایجاد مقاومت بیشتر، به کار رفته است. سطح راهرو‌های داخلی مرکز نیز آسفالت شده است. روشنایی نیز در سراسر مسیر و اتاق‌ها وجود دارد و با استفاده از سیستم‌های مداربسته، کنترل شبانه روزی بر فعالیت‌های مرکز صورت می پذیرد.

اختلافات بین تولیدکنندگان بذر به شیوه تجاری و کشورهای دارای ذخیره ژنتیک گیاهی، سبب شده تا مرکز جهانی بذر سوالبارد، امکان تبادل بذر نداشته باشد و از سیاست‌های این مرکز، ارایه ندادن بذر گیاهان به متقاضیان سایر کشورها است. سوالبارد در قلمرو کشور نروژ، در منطقه‌ای به دور از جنگ و درگیری، دارای امنیت بالا و در منطقه ای بکر و دست نخورده قرار دارد. سوالبارد دارای موقعیت جدا شده در اقیانوس، بین ۷۴ درجه و ۸۱ درجه شمالی است و فقط یک هزار کیلومتر با قطب شمال فاصله دارد.

*محمدمهدی امیری خوریه، کارشناس گیاهان دارویی و معطر


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.

صفحات جانبی

نظرسنجی

    لطفاً نظرات خود را درمورد وبلاگ با اینجانب در میان بگذارید.(iman.sariri@yahoo.com)نتایج تاکنون15000مفید و 125غیرمفید. با سپاس


  • آخرین پستها

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :